GIẢNG VIÊN KHOA LÝ LUÂN CƠ SỞ TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH ĐỒNGTHÁP TÍCH CỰC ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ SỐ TRONG GIẢNG DẠY PHẦN HỌC CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN TRONG GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN MỚI HIỆN NAY

Thứ tư - 28/10/2026 21:27 3 0
Mở đầu
Trong kỷ nguyên Kỷ nguyên số và Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số đã và đang trở thành xu thế tất yếu, tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó có giáo dục và đào tạo. Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đã xác định rõ nhiệm vụ: “Đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia, phát triển kinh tế số, xã hội số” và “đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo”. Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; và theo tinh thần đại hội lần thứ XIV của Đảng trong xây dựng Định hướng phát triển đất nước giai đoạn 2026 – 2030; trong đó Đảng ta xác định: Phát triển toàn diện con người Việt Nam về đạo đức, trí tuệ, ý thức dân tộc, trách nhiệm công dân, thượng tôn pháp luật, năng lực sáng tạo, thẩm mỹ, thể lực, kỹ năng sống, kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số.
          Chủ nghĩa Mác – Lênin là những phần học đầu tiên bao gồm Triết học Mác – Lênin, Kinh tế chính trị Mác – Lênin và Chủ nghĩa xã hội khoa học, đóng vai trò nền tảng tư tưởng của Đảng. Song, do đặc thù mang tính khái quát cao, hệ thống các khái niệm, quy luật, nguyên lý, các phạm trù mang tính khái quá hoá và trừu tượng hoá cao, nên việc tiếp thu của học viên – là lực lượng cán bộ, công chức, viên chức ở các cơ quan, đơn vị và địa phương, có đôi khi còn gặp khó khăn nếu chỉ áp dụng các phương pháp giảng dạy truyền thống. Việc chuyển tải nội dung môn học sao cho vừa bảo đảm tính Đảng, tính khoa học, vừa sống động, gắn với thực tiễn phong phú đòi hỏi người giảng viên phải liên tục đổi mới phương pháp và phương tiện dạy học, trong đó đặc biệt là ứng dụng công nghệ số vào công tác giảng dạy trong giai đoạn phát triển mới hiện nay.
          Ban Giám hiệu Trường Chính trị tỉnh Đồng Tháp đã có nhiều nỗ lực trong việc đầu tư hạ tầng công nghệ và khuyến khích giảng viên ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy. Dù vậy, việc ứng dụng công nghệ số trong giảng dạy phần học Chủ nghĩa Mác – Lênin, nhìn chung vẫn dừng lại ở mức độ cơ bản, chủ yếu là sử dụng slide trình chiếu PowerPoint, phát vấn, thảo luận nhóm…, chưa khai thác hiệu quả các công cụ tương tác số, phần mềm dạy học thông minh, kho học liệu số hay ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong thiết kế bài giảng và kiểm tra, đánh giá.
Nội dung
          Thực hiện kế hoạch số 13-KH/TU ngày 15/8/2025 về phong trào “Bình dân học vụ số” tỉnh Đồng Tháp. Ban chỉ đạo Chuyển đổi số Trường Chính trị tỉnh Đồng Tháp đã xây dựng Kế hoạch số 58-KH/TCT ngày 21 tháng 01 năm 2026 của Trường Chính trị tỉnh về Chuyển đổi số của trường trong năm 2026. Trong tâm là “Chuyển đổi số” vào trong Chương trình giảng dạy Trung cấp lý luận Chính trị, đồng kiến tạo tri thức, xây dựng và thực hiện mô hình đồng giảng. Giảng viên Khoa Lý luận cơ sở đã tích cực ứng dụng công nghệ số vào nhiệm vụ giảng dạy, đặc biệt là môn học Chủ nghĩa Mác – Lênin bước đầu ghi nhận những chuyển biến tích cực như:
100% giảng viên Khoa tích cực tham gia các khoá học chuyển đổi số và gần nhất là “bình dân học vụ số”, tích hợp sẵn trên Vneid theo đề án 06 của Bộ Công An. Thường xuyên cập nhật thông tin trên trang thông tin điện tử của trường, tăng cường ứng dụng AI trong giảng dạy tại nhà trường.
Lãnh đạo Khoa xây dựng và ban hành khung điểm KPI theo hướng dẫn 04 của Ban Tổ chức tỉnh uỷ, thi đua về ứng dụng công nghệ số trong tiêu chí thi đua. 100% giảng viên sự dụng nhiều phương pháp giảng dạy tích cực, hiện đại, ứng dụng công nghệ số vào xây dựng “tiết dạy số, bài giảng số” kích thích tinh thần chủ động, tính tương tác của học viên trên lớp.
100% giảng viên thực hiện Liêm chính học thuật – Tích hợp công nghệ AI và cổng API dành riêng cho Trường Chính trị tỉnh Đồng Tháp. Học liệu số - nền tảng có khả năng mở rộng, tích hợp E-Learning và MOOC (Học liệu mở) theo trụ cột phát triển Xã hội học tập và đồng kiến tạo tri thức. Xây dựng mô hình Podcast về Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
 Đội ngũ giảng viên Khoa Lý luận cơ sở là lực lượng trực tiếp đảm nhiệm phần học Chủ nghĩa Mác – Lênin, 100% làm chủ kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin cơ bản. 100% bài giảng chủ nghĩa Mác – Lênin đã được số hóa dưới dạng giáo án điện tử (Slide PowerPoint). Nhiều giảng viên trẻ đã chủ động nghiên cứu, đưa các hình ảnh, sơ đồ hóa tư duy (Mindmap), tài liệu hình ảnh, video ngắn minh họa cho các quy luật, nguyên lý triết học trừu tượng, giúp bài giảng bớt khô khan.
Đa số giảng viên đã linh hoạt đưa các phần mềm tương tác trực tuyến vào lớp học như: sử dụng Mã QR-Code, để cung cấp tài liệu nghiên cứu, văn bản của Đảng, chính sách pháp luật cho học viên; ứng dụng Mentimeter Slido để thăm dò ý kiến, kiểm tra nhận thức nhanh; sử dụng Padlet làm không gian thảo luận nhóm trực tuyến…Việc áp dụng các công cụ này đã kích thích tinh thần chủ động, tính tương tác của học viên giúp giờ học các phần học thuộc Chủ nghĩa Mác – Lênin trở nên sôi nổi và hiệu quả hơn.
Bên cạnh những kết quả đạt được, việc ứng dụng công nghệ số trong giảng dạy phần học Chủ nghĩa Mác – Lênin vẫn còn bộc lộ những hạn chế như:
Việc “số hóa” bài giảng Triết học hiện nay chủ yếu vẫn còn dừng lại ở mức chuyển tải văn bản chữ (Text) từ giáo án giấy sang Slide PowerPoint. Nhiều slide còn quá nhiều chữ, phối hợp màu sắc chưa hài hoà, thiếu tính trực quan và chưa khai thác mạnh các dạng Infographic hay đồ họa mô phỏng. Công nghệ số chủ yếu đóng vai trò là “phương tiện trình chiếu”, chưa thực sự trở thành môi trường tương tác đa chiều giữa Giảng viên – Học viên – Học liệu. Tài liệu minh họa cho bài giảng đôi khi chưa phản ánh đậm nét các thành tựu, bài toán kinh tế - xã hội, bài toán về nguồn nhân lực …mang tính truyền thống và đặc thù của tỉnh Đồng Tháp và các địa phương trong giai đoạn phát triển mới.
Vẫn còn giảng viên còn ngần ngại trong việc tiếp cận các công nghệ dạy học mới như: phần mềm AI hỗ trợ thiết kế bài giảng, công cụ tạo bài giảng e-Learning, ứng dụng Gamification trò chơi hóa, ứng dụng Mentimeter Slido để thăm dò ý kiến, kiểm tra nhận thức nhanh; sử dụng Padlet trong giảng dạy. Đồng thời, kỹ năng xử lý sự cố kỹ thuật số trong quá trình giảng dạy trên lớp của một số giảng viên còn lúng túng.
Nhằm nâng cao hiệu quả ứng dụng công nghệ số trong giảng dạy phần học chủ nghĩa Mác – Lênin trong giai đoạn phát triển mới hiện nay, giảng viên Khoa Lý luân cơ sở Trường Chính trị tỉnh Đồng Ttháp cần thực hiện cácnhiệm vụ sau:
- Nâng cao nhận thức, đổi mới tư duy và năng lực số nhằm hiện thực hóa quá trình chuyển đổi số trong giảng dạy. Chuyển đổi tư duy từ “thuyết giảng hỗ trợ trình chiếu” sang “thiết kế môi trường học tập số”, “đồng kiến tạo tri thức”; kích thích tư duy phản biện, tính chủ động và năng lực tự học của học viên. Giảng viên ứng dụng các mô hình AI để tìm kiếm tư liệu, gợi ý kịch bản sư phạm, thiết kế sơ đồ tư duy (Mindmap) và tạo hình ảnh infographic mô phỏng các khái niệm triết học trừu tượng. Xây dựng bài giảng e-Learning và sơ đồ hóa bài giảng: Làm chủ các phần mềm chuyên dụng như iSpring Suite, Canva, XMind, Camtasia...
- Đổi mới phương pháp giảng dạy các phần học thuộc Chủ nghĩa Mác – Lênin theo hướng “Trò chơi hóa” - Gamification và Tương tác số đa chiều. Giải pháp này nhằm mục đích “mềm hóa” các tri thức lý luận trừu tượng, tính khái quát hoá cao nhằm tăng tính hấp dẫn và khả năng ghi nhớ cho học viên.
 - Sử dụng Mentimeter Slido, Ứng dụng Padlet ngay trong phần mở đầu bài giảng để thăm dò nhận thức, tạo đám mây từ khóa (Word Cloud) hoặc kích thích thảo luận và giải quyết các bài tập tình huống thực tiễn Đồng Tháp, địa phương, cơ quan, đơn vị như mô hình Hội quán, chuyển đổi số trong Nông nghiệp, chuyển dổi số trong cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số trong phát triển du lịch xanh..
- Số hóa hệ thống văn bản, tài liệu và tạo mã QR-Code: Chuyển toàn bộ Giáo trình, Tập bài giảng, Nghị quyết của Đảng và các tài liệu tham khảo phần học Chủ nghĩa Mác Lênin thành định dạng PDF eBook. Mỗi chuyên đề giảng dạy được gắn một Mã QR-Code đặt ở đầu bài giảng để học viên quét và tải tài liệu trực tiếp về thiết bị cá nhân.
- Xây dựng “Ngân hàng tình huống thực tiễn Đồng Tháp đã số hóa” Chủ động thu thập, biên soạn và số hóa các video ngắn, bài viết, số liệu thực tế về sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Đồng Tháp. Sử dụng các dữ liệu thực tiễn này làm “chất liệu” để thiết kế các bài tập tình huống triết học, giúp học viên thấy rõ giá trị phương pháp luận của Triết học Mác – Lênin trong giải quyết các bài toán của địa phương.
- Nghiên cứu ứng dụng Ngân hàng đề thi trắc nghiệm trên phần mềm; hoàn thiện ngân hàng thị tự luận, câu hỏi thi trắc nghiệm…cho nội dung chủ nghĩa Mác – Lênin nói chung. Tổ chức thi hết học phần, kiểm tra hết học phần trên máy tính hoặc thiết bị thông minh khi nhà trường đã hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật.
 Kết luận:
Với mục đích “mềm hóa” các tri thức lý luận chủ nghĩa Mác – Lênin từ trừu tượng hoá, khái quát hoá cao sang ứng dụng vào thực tiễn thông qua các bài tập tình huống; qua đó nhằm tăng tính hấp dẫn, sinh động và khả năng ghi nhớ cho học viên. Thật vậy, với học liệu số chuẩn mực và giàu tính thực tiễn địa phương là “nguyên liệu” cốt lõi để nâng cao chất lượng bài giản. Đồng thời, việc đánh giá bằng công nghệ số giúp đảm bảo tính khách quan, công bằng, giảm áp lực chấm thi thủ công và đo lường chính xác năng lực học viên. Các nhóm giải pháp nêu trên đóng vai trò tạo môi trường và động lực thể chế để chuyển đổi số diễn ra bền vững.
Việc đưa công nghệ số vào quá trình dạy và học là “chìa khóa” quan trọng để giải quyết mâu thuẫn giữa tính trừu tượng của lý luận với yêu cầu trực quan, sinh động và gắn liền với thực tiễn. Đồng thời thực hiện có hiệu quả nghị quyết Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Thực hiện kế hoạch số 13-KH/TU ngày 15/8/2025 về phong trào “Bình dân học vụ số” tỉnh Đồng Tháp; Kế hoạch số 58-KH/TCT ngày 21 tháng 01 năm 2026 của Trường Chính trị tỉnh về Chuyển đổi số của trường trong năm 2026. Đặc biệt là đáp ứng yêu cầu, tiêu chí xây dựng Trường chính trị tỉnh Đồng Tháp chuẩn Mức II vào năm 2030./.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
  1.  Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb CTQG, H. 2021. 
  2. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. CTQG Sự thật, Tập I, Hà Nội 2026.
  3. Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
  4. Kế hoạch số 13-KH/TU ngày 15/8/2025 về phong trào “Bình dân học vụ số”
  5. Kế hoạch số 58-KH/TCT ngày 21 tháng 01 năm 2026 của Trường Chính trị tỉnh về Chuyển đổi số của trường trong năm 2026

Tác giả bài viết: ThS. Phạm Thị Mỹ Nhung - Khoa Lý luận cơ sở

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây