Xây dựng văn hoá trường Đảng – Giải pháp góp phần phát triển phẩm chất, năng lực nghề nghiệp cho giảng viên trường chính trị
- Thứ sáu - 08/05/2026 10:42
- In ra
- Đóng cửa sổ này
1. Đặt vấn đề
Văn hóa trường Đảng là phạm trù văn hóa của các cơ quan đào tạo, bồi dưỡng kiến thức lý luận chính trị cho đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp của Đảng, Nhà nước và cả hệ thống chính trị. Việc xây dựng văn hoá trường Đảng, tạo dựng một môi trường văn hoá giàu tính Đảng có vai trò to lớn trong công tác “huấn luyện” đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt của Đảng và cả hệ thống chính trị có đầy đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp cách mạng, xây dựng một hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, thấm nhuần tinh thần dân tộc, dân chủ, khoa học và nhân văn, trở thành một trong những nội dung, mục tiêu trọng tâm trong công tác xây dựng Đảng của Đảng ta ở mọi thời kỳ.
Văn hoá trường Đảng bao gồm toàn bộ những giá trị mang tính chuẩn mực về tri thức, niềm tin, giá trị, thói quen, lý tưởng, truyền thống... được thể hiện cốt lõi ở những chuẩn mực trong quy tắc ứng xử, giao tiếp trong thực thi công việc, trong tư tưởng, đạo đức, lối sống của cán bộ, giảng viên, học viên và người lao động. Những giá trị, chuẩn mực đó phản ánh bản chất khoa học, cách mạng, dân chủ và nhân văn của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối chính trị của Đảng cùng với truyền thống tốt đẹp của dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại.
Nhận thức rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của của việc xây dựng văn hoá công sở, văn hóa trường Đảng nhằm góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức phát triển toàn diện về phẩm chất và năng lực đáp ứng yêu cầu thời kỳ mới, để tiếp tục giữ gìn, phát huy truyền thống, bản sắc văn hóa Trường Đảng; tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc; cống hiến trong thực thi công vụ; cầu thị, sáng tạo, chất lượng trong đào tạo, nghiên cứu khoa học; kỷ cương nơi công sở; văn minh trong ứng xử, để đáp ứng yêu cầu đòi hỏi trong tình hình mới, ngày 26/10/2017, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã ban hành Quyết định số 5029-QĐ/HVCTQG về việc Quy định ứng xử văn hóa của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và các Trường Chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Bên cạnh đó, thực hiện Quy định số 396-QĐ/TW ngày 06 tháng 01 năm 2026 của Ban Chấp hành Trung ương về trường chính trị chuẩn đã xác định tiêu chí xây dựng văn hóa trường Đảng, thực hiện kỷ luật, kỷ cương, đây là căn cứ để phát huy hơn nữa những giá trị văn hóa đạo đức và lối sống lành mạnh, xây dựng phong cách ứng xử chuẩn mực của cán bộ, học viên trong công tác, học tập và rèn luyện; xây dựng môi trường làm việc, học tập chuyên nghiệp, dân chủ, văn minh, hiện đại, khoa học, nhân dân, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế và đặc thù của trường Đảng.
Do đó, để giữ vững các tiêu chí đã đạt chuẩn mức 1, hướng đến xây dựng trường chính trị chuẩn mức 2, cần tiếp tục củng cố, xây dựng và thực hiện tốt văn hóa trường Đảng, góp phần phát triển năng lực, phẩm chất nghề nghiệp cho đội ngũ giảng viên, đảm bảo nâng cao chất lượng đào tạo và bồi dưỡng của trường chính trị.
2. Nội dung
2.1. Các yêu cầu cụ thể về phẩm chất, năng lực nghề nghiệp đối với giảng viên trường chính trị
Thứ nhất, có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt, có tinh thần yêu nước; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, thực hiện đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.
Điều này đòi hỏi giảng viên phải thường xuyên rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng. Đây là nhân tố hàng đầu quyết định và hình thành nền tảng tư tưởng chính trị của giảng viên. Giảng viên trường chính trị phải luôn kiên định, giữ vững lập trường chính trị tư tưởng, đạo đức cách mạng, không dao động trước khó khăn, thách thức. Mỗi giảng viên phải tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; cống hiến, tâm huyết, trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ được giao, đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân.
Giảng viên là người đi đầu trên mặt trận tư tưởng, lý luận của Đảng, gương mẫu trong thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước. Vận dụng sáng tạo, linh hoạt chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước vào hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; là tấm gương sáng về bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng, tác phong làm việc, tư duy học tập, nghiên cứu để đồng nghiệp, học viên và nhân dân noi theo. Là người vừa am hiểu lý luận, thấm nhuần Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, vừa có kiến thức, kinh nghiệm thực tiễn phong phú. Do đó, cùng với việc không ngừng nghiên cứu, học tập nâng cao trình độ lý luận chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ, giảng viên cần tăng cường công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn, gắn kết chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn trong đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị. Trên cơ sở đó, tích cực tham gia vào việc xây dựng đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và của địa phương; tham gia góp ý và phản biện vào các quyết sách trong lãnh đạo, chỉ đạo của cấp uỷ, chính quyền các cấp, qua đó góp phần vào việc bảo vệ, phát triển nền tảng, tư tưởng của Đảng.
Thứ hai, có trình độ lý luận chính trị theo quy định; có trình độ đại học (hệ chính quy) trở lên về khoa học chính trị, khoa học hành chính hoặc khoa học xã hội và nhân văn. Có thái độ trung thực, khiêm tốn, giản dị; tâm huyết với sự nghiệp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của Đảng và Nhà nước. Có năng lực giảng dạy và nghiên cứu khoa học. Có đủ sức khỏe hoàn thành nhiệm vụ; lý lịch bản thân rõ ràng.
2.2. Tiêu chí xây dựng văn hóa trường Đảng, thực hiện kỷ luật, kỷ cương
Đối với các trường chính trị tỉnh, văn hóa trường Đảng được xây dựng trên các mối quan hệ: Quan hệ giữa con người với thiên nhiên, cảnh quan; quan hệ giữa con người với con người (cán bộ, giảng viên - cán bộ, giảng viên, cán bộ, giảng viên - học viên, học viên - học viên). Văn hóa trong nhà trường sẽ tạo dựng và nuôi dưỡng “bầu không khí” cởi mở, dân chủ, hợp tác, tin cậy và tôn trọng lẫn nhau; mỗi cán bộ, giảng viên đều biết rõ công việc mình phải làm, hiểu rõ trách nhiệm, luôn có ý thức chia sẻ trách nhiệm, tích cực tham gia vào việc lãnh đạo, quản lý, dạy và học; coi trọng con người, cổ vũ sự nỗ lực hoàn thành công việc và công nhận sự thành công của mỗi người; khuyến khích học viên học tập, rèn luyện, học viên được tôn trọng và thấy rõ trách nhiệm của mình trong học tập, rèn luyện.
Việc xây dựng văn hóa trường Đảng sẽ góp phần giúp mỗi cán bộ, viên chức, học viên nhận thức rõ hơn chức năng, nhiệm vụ của nhà trường và trách nhiệm của bản thân, để nỗ lực phấn đấu hoàn thành chức trách, nhiệm vụ của cá nhân, qua đó góp phần vào thành tích chung của nhà trường.
Thời gian qua, quy định về xây dựng văn hóa trường đảng dựa trên cơ sở thực hiện về văn hóa công vụ trong cơ quan theo Quyết định số 129/2007/QĐ-TTg ngày 02/08/2007 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Quy chế văn hóa công sở tại các cơ quan hành chính nhà nước; Quyết định số 5029/QĐ-HVCTQG ngày 26/10/2017 Quy định về ứng xử văn hóa của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh và các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Quyết định 1847/QĐ-TTg ngày 27/12/2018 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định về việc phê duyệt Đề án Văn hóa công vụ; Quy định số 396-QĐ/TW, ngày 06/01/2026 của Ban Bí thư về trường Chính trị chuẩn. Những văn bản này là cơ sở để tổ chức thực hiện và xây dựng văn hóa trường đảng trong các trường chính trị hiện nay.
2.3. Tầm quan trọng của xây dựng văn hóa trường Đảng, góp phần phát triển phẩm chất, năng lực nghề nghiệp cho giảng viên
Thứ nhất, văn hoá trường Đảng tạo động lực làm việc đối với giảng viên
Văn hoá trường Đảng giúp giảng viên thấy rõ mục tiêu, định hướng và bản chất công việc mình làm. Văn hoá nhà trường phù hợp, tích cực tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp giữa các các giảng viên, nhân viên trong tập thể, giữa giảng viên và học viên; đồng thời tạo ra một môi trường làm việc thoải mái, thân thiện, lành mạnh. Đó là nền tảng tinh thần cho sự sáng tạo – điều vô cùng quan trọng đối với hoạt động sư phạm mà đối tượng là tri thức và con người.
Thứ hai, văn hóa trường Đảng hạn chế tiêu cực và xung đột
Văn hóa trường Đảng giúp các thành viên tổ chức thống nhất về cách nhận thức vấn đề, cách đánh giá, lựa chọn, định hướng và hành động. Nó gắn kết các thành viên lại thành một khối, hạn chế những biểu hiện tiêu cực trái với quy tắc, chuẩn mực thông thường của nhà trường. Từ đó hạn chế những nguy cơ mâu thuẫn và xung đột; và khi xung đột không thể tránh khỏi thì văn hóa trường Đảng tạo ra hành lang pháp lý, đạo lý phù hợp để góp phần khắc phục, giải quyết xung đột trên nguyên tắc không để phá vỡ tính chỉnh thể của nhà trường.
Thứ ba, văn hóa trường Đảng nâng cao chất lượng giảng dạy trong nhà trường
Văn hóa đó để lại ấn tượng ngay từ những điều nhỏ nhặt nhất như việc sân trường giảng đường luôn được vệ sinh sạch sẽ, rồi cách treo băng rôn khẩu hiệu đến thái độ, lối cư xử của giảng viên, nhân viên và học viên trong nhà trường đến phong cách quản lý… Văn hóa nhà trường tạo ra động lực, niềm say mê làm việc trong nhà trường, đây là một trong những yếu tố quan trọng để tạo ra chất lượng dạy học: giảng viên sẽ cảm thấy hứng thú hơn, làm việc say mê hơn, nỗ lực cố gắng hơn để làm tốt công việc; kích thích sự sáng tạo nhằm mang lại hiệu quả công việc. Nhờ đó mà chất lượng dạy học sẽ được nâng cao.
Văn hóa trường Đảng giúp đội ngũ giảng viên thấy rõ mục tiêu, ý nghĩa và bản chất tốt đẹp của công việc mình làm, thấy rõ được dạy học là phải hướng vào học viên, lấy học viên làm trung tâm. Văn hóa tích cực còn tạo ra động lực làm việc thông qua việc tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp, tạo nên tình thương yêu chân thành giữa các thành viên và đảm bảo cho sự hợp tác vì mục tiêu chung. Trong một môi trường văn hóa nhà trường tích cực, giảng viên cảm thấy thoải mái,dễ dàng thảo luận về những vấn đề hay khó khăn mà họ đang gặp phải. Họ sẵn sàng chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm chuyên môn, tích cực trao đổi phương pháp và kỹ năng giảng dạy, họ biết quan tâm đến công việc của nhau, biết cùng hợp tác với lãnh đạo nhà trường để thực hiện mục tiêu đã đề ra.
2.4. Một số định hướng xây dựng văn hóa trường Đảng nhằm phát triển phẩm chất, năng lực nghề nghiệp cho giảng viên
Một là, quán triệt sâu rộng các chủ trương lãnh đạo của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về xây dựng văn hoá công sở, văn hoá Đảng, thực hiện tốt Quyết định số 5029/QĐ-HVCTQG, ngày 26/10/2017 của Giám đốc Học viện về văn hóa ứng xử của các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Hai là, nghiên cứu ban hành, hoàn thiện và tổ chức thực hiện các quy định về văn hóa trường Đảng vào thực tiễn. Theo Quy chế và Quy định về ứng xử văn hóa của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, trên cơ sở chức năng nhiệm vụ, đặc điểm của Trường Chính trị và Trung tâm chính trị cần tập trung xây dựng nội quy, quy tắc ứng xử văn hóa và tổ chức thực hiện tốt, tạo thành nếp văn hóa trường Đảng, hình thành được môi trường văn hóa lành mạnh, thân thiện. Ban hành nội quy, quy tắc ứng xử cho từng đối tượng cần cụ thể, rõ ràng, đầy đủ, phù hợp, đáp ứng yêu cầu của Luật Cán bộ công chức, Luật viên chức; đảm bảo theo đúng quy chế, quy định của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và phù hợp với đặc thù của cơ quan.
Ba là, tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến các nội dung của văn hóa công vụ, văn hoá trường Đảng nhằm nâng cao nhận thức, tạo chuyển biến mạnh mẽ cho cán bộ, giảng viên, học viên về tinh thần, thái độ làm việc, các chuẩn mực giao tiếp, ứng xử, đạo đức, lối sống. Chú trọng giáo dục đạo đức, lối sống, rèn luyện thái độ, hành vi ứng xử của cán bộ, giảng viên, học viên theo chuẩn mực quy định.
Bốn là, đề cao vai trò, trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu trong xây dựng, tổ chức thực hiện văn hóa công sở, văn hoá trường Đảng. Kết quả thực hiện văn hóa công sở, văn hoá trường Đảng phụ thuộc nhiều vào sự nhận thức, năng lực tổ chức, điều hành của người đứng đầu. Người đứng đầu phải thật sự là tấm gương mẫu mực về văn hóa và đạo đức công vụ, giữ vững chuẩn mực trong đạo đức lối sống, giao tiếp, ứng xử,... coi trọng các giá trị văn hóa truyền thống trường Đảng, giá trị văn hoá dân tộc, tiếp thu có chọn lọc những tinh hoa văn hóa của nhân loại.
Năm là, cần thường xuyên thanh tra, kiểm tra việc thực hiện văn hoá công vụ, văn hoá Đảng theo kế hoạch hoặc đột xuất việc chấp hành kỷ luật, kỷ cương hành chính để phát hiện, chấn chỉnh, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm cũng như tuyên dương những tập thể, cá nhân có thành tích điển hình để nhân rộng, khen thưởng, động viên kịp thời.
3. Kết luận
Xây dựng văn hoá trường Đảng thực chất là tạo dựng một môi trường văn hoá ngày càng giàu tính Đảng, phát huy giá trị văn hóa Đảng trong mọi hoạt động của các chủ thể nhà trường và làm lan toả các giá trị đó trong hệ thống chính trị và toàn xã hội. Quá trình đó tiếp tục khẳng định sứ mệnh, uy tín, bản sắc văn hóa riêng của Trường Đảng trong sự nghiệp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và nghiên cứu lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin; khơi dậy niềm tin, khát vọng cống hiến, tài năng, trí tuệ và phẩm chất của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên và sức mạnh đoàn kết của nhân dân - yếu tố quan trọng quyết định sự thành bại của sự nghiệp cách mạng cũng như sự thành công của công cuộc đổi mới đất nước với mục tiêu: Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.
Tài liệu tham khảo
1. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Quy định số 396-QĐ/TW ngày 06/01/2026 của Ban Bí thư về trường chính trị chuẩn, Hà Nội.
2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội lần thứ XIV, Nxb Chính trị Sự thật, Hà Nội;
3. Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (2021): Giáo trình Cao cấp lý luận chính trị: Văn hóa và phát triển, Nxb Lý luận chính trị, Hà Nội.
4. Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (2021), Quyết định số 5029-QĐ/HVCTQG ngày 26/10/2017 của Giám đốc Học viện về văn hóa ứng xử của các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Hà Nội.
Văn hóa trường Đảng là phạm trù văn hóa của các cơ quan đào tạo, bồi dưỡng kiến thức lý luận chính trị cho đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp của Đảng, Nhà nước và cả hệ thống chính trị. Việc xây dựng văn hoá trường Đảng, tạo dựng một môi trường văn hoá giàu tính Đảng có vai trò to lớn trong công tác “huấn luyện” đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt của Đảng và cả hệ thống chính trị có đầy đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp cách mạng, xây dựng một hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, thấm nhuần tinh thần dân tộc, dân chủ, khoa học và nhân văn, trở thành một trong những nội dung, mục tiêu trọng tâm trong công tác xây dựng Đảng của Đảng ta ở mọi thời kỳ.
Văn hoá trường Đảng bao gồm toàn bộ những giá trị mang tính chuẩn mực về tri thức, niềm tin, giá trị, thói quen, lý tưởng, truyền thống... được thể hiện cốt lõi ở những chuẩn mực trong quy tắc ứng xử, giao tiếp trong thực thi công việc, trong tư tưởng, đạo đức, lối sống của cán bộ, giảng viên, học viên và người lao động. Những giá trị, chuẩn mực đó phản ánh bản chất khoa học, cách mạng, dân chủ và nhân văn của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối chính trị của Đảng cùng với truyền thống tốt đẹp của dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại.
Nhận thức rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của của việc xây dựng văn hoá công sở, văn hóa trường Đảng nhằm góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức phát triển toàn diện về phẩm chất và năng lực đáp ứng yêu cầu thời kỳ mới, để tiếp tục giữ gìn, phát huy truyền thống, bản sắc văn hóa Trường Đảng; tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc; cống hiến trong thực thi công vụ; cầu thị, sáng tạo, chất lượng trong đào tạo, nghiên cứu khoa học; kỷ cương nơi công sở; văn minh trong ứng xử, để đáp ứng yêu cầu đòi hỏi trong tình hình mới, ngày 26/10/2017, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã ban hành Quyết định số 5029-QĐ/HVCTQG về việc Quy định ứng xử văn hóa của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và các Trường Chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Bên cạnh đó, thực hiện Quy định số 396-QĐ/TW ngày 06 tháng 01 năm 2026 của Ban Chấp hành Trung ương về trường chính trị chuẩn đã xác định tiêu chí xây dựng văn hóa trường Đảng, thực hiện kỷ luật, kỷ cương, đây là căn cứ để phát huy hơn nữa những giá trị văn hóa đạo đức và lối sống lành mạnh, xây dựng phong cách ứng xử chuẩn mực của cán bộ, học viên trong công tác, học tập và rèn luyện; xây dựng môi trường làm việc, học tập chuyên nghiệp, dân chủ, văn minh, hiện đại, khoa học, nhân dân, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế và đặc thù của trường Đảng.
Do đó, để giữ vững các tiêu chí đã đạt chuẩn mức 1, hướng đến xây dựng trường chính trị chuẩn mức 2, cần tiếp tục củng cố, xây dựng và thực hiện tốt văn hóa trường Đảng, góp phần phát triển năng lực, phẩm chất nghề nghiệp cho đội ngũ giảng viên, đảm bảo nâng cao chất lượng đào tạo và bồi dưỡng của trường chính trị.
2. Nội dung
2.1. Các yêu cầu cụ thể về phẩm chất, năng lực nghề nghiệp đối với giảng viên trường chính trị
Thứ nhất, có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt, có tinh thần yêu nước; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, thực hiện đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.
Điều này đòi hỏi giảng viên phải thường xuyên rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng. Đây là nhân tố hàng đầu quyết định và hình thành nền tảng tư tưởng chính trị của giảng viên. Giảng viên trường chính trị phải luôn kiên định, giữ vững lập trường chính trị tư tưởng, đạo đức cách mạng, không dao động trước khó khăn, thách thức. Mỗi giảng viên phải tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; cống hiến, tâm huyết, trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ được giao, đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân.
Giảng viên là người đi đầu trên mặt trận tư tưởng, lý luận của Đảng, gương mẫu trong thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước. Vận dụng sáng tạo, linh hoạt chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước vào hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; là tấm gương sáng về bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng, tác phong làm việc, tư duy học tập, nghiên cứu để đồng nghiệp, học viên và nhân dân noi theo. Là người vừa am hiểu lý luận, thấm nhuần Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, vừa có kiến thức, kinh nghiệm thực tiễn phong phú. Do đó, cùng với việc không ngừng nghiên cứu, học tập nâng cao trình độ lý luận chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ, giảng viên cần tăng cường công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn, gắn kết chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn trong đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị. Trên cơ sở đó, tích cực tham gia vào việc xây dựng đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và của địa phương; tham gia góp ý và phản biện vào các quyết sách trong lãnh đạo, chỉ đạo của cấp uỷ, chính quyền các cấp, qua đó góp phần vào việc bảo vệ, phát triển nền tảng, tư tưởng của Đảng.
Thứ hai, có trình độ lý luận chính trị theo quy định; có trình độ đại học (hệ chính quy) trở lên về khoa học chính trị, khoa học hành chính hoặc khoa học xã hội và nhân văn. Có thái độ trung thực, khiêm tốn, giản dị; tâm huyết với sự nghiệp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của Đảng và Nhà nước. Có năng lực giảng dạy và nghiên cứu khoa học. Có đủ sức khỏe hoàn thành nhiệm vụ; lý lịch bản thân rõ ràng.
2.2. Tiêu chí xây dựng văn hóa trường Đảng, thực hiện kỷ luật, kỷ cương
Đối với các trường chính trị tỉnh, văn hóa trường Đảng được xây dựng trên các mối quan hệ: Quan hệ giữa con người với thiên nhiên, cảnh quan; quan hệ giữa con người với con người (cán bộ, giảng viên - cán bộ, giảng viên, cán bộ, giảng viên - học viên, học viên - học viên). Văn hóa trong nhà trường sẽ tạo dựng và nuôi dưỡng “bầu không khí” cởi mở, dân chủ, hợp tác, tin cậy và tôn trọng lẫn nhau; mỗi cán bộ, giảng viên đều biết rõ công việc mình phải làm, hiểu rõ trách nhiệm, luôn có ý thức chia sẻ trách nhiệm, tích cực tham gia vào việc lãnh đạo, quản lý, dạy và học; coi trọng con người, cổ vũ sự nỗ lực hoàn thành công việc và công nhận sự thành công của mỗi người; khuyến khích học viên học tập, rèn luyện, học viên được tôn trọng và thấy rõ trách nhiệm của mình trong học tập, rèn luyện.
Việc xây dựng văn hóa trường Đảng sẽ góp phần giúp mỗi cán bộ, viên chức, học viên nhận thức rõ hơn chức năng, nhiệm vụ của nhà trường và trách nhiệm của bản thân, để nỗ lực phấn đấu hoàn thành chức trách, nhiệm vụ của cá nhân, qua đó góp phần vào thành tích chung của nhà trường.
Thời gian qua, quy định về xây dựng văn hóa trường đảng dựa trên cơ sở thực hiện về văn hóa công vụ trong cơ quan theo Quyết định số 129/2007/QĐ-TTg ngày 02/08/2007 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Quy chế văn hóa công sở tại các cơ quan hành chính nhà nước; Quyết định số 5029/QĐ-HVCTQG ngày 26/10/2017 Quy định về ứng xử văn hóa của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh và các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Quyết định 1847/QĐ-TTg ngày 27/12/2018 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định về việc phê duyệt Đề án Văn hóa công vụ; Quy định số 396-QĐ/TW, ngày 06/01/2026 của Ban Bí thư về trường Chính trị chuẩn. Những văn bản này là cơ sở để tổ chức thực hiện và xây dựng văn hóa trường đảng trong các trường chính trị hiện nay.
2.3. Tầm quan trọng của xây dựng văn hóa trường Đảng, góp phần phát triển phẩm chất, năng lực nghề nghiệp cho giảng viên
Thứ nhất, văn hoá trường Đảng tạo động lực làm việc đối với giảng viên
Văn hoá trường Đảng giúp giảng viên thấy rõ mục tiêu, định hướng và bản chất công việc mình làm. Văn hoá nhà trường phù hợp, tích cực tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp giữa các các giảng viên, nhân viên trong tập thể, giữa giảng viên và học viên; đồng thời tạo ra một môi trường làm việc thoải mái, thân thiện, lành mạnh. Đó là nền tảng tinh thần cho sự sáng tạo – điều vô cùng quan trọng đối với hoạt động sư phạm mà đối tượng là tri thức và con người.
Thứ hai, văn hóa trường Đảng hạn chế tiêu cực và xung đột
Văn hóa trường Đảng giúp các thành viên tổ chức thống nhất về cách nhận thức vấn đề, cách đánh giá, lựa chọn, định hướng và hành động. Nó gắn kết các thành viên lại thành một khối, hạn chế những biểu hiện tiêu cực trái với quy tắc, chuẩn mực thông thường của nhà trường. Từ đó hạn chế những nguy cơ mâu thuẫn và xung đột; và khi xung đột không thể tránh khỏi thì văn hóa trường Đảng tạo ra hành lang pháp lý, đạo lý phù hợp để góp phần khắc phục, giải quyết xung đột trên nguyên tắc không để phá vỡ tính chỉnh thể của nhà trường.
Thứ ba, văn hóa trường Đảng nâng cao chất lượng giảng dạy trong nhà trường
Văn hóa đó để lại ấn tượng ngay từ những điều nhỏ nhặt nhất như việc sân trường giảng đường luôn được vệ sinh sạch sẽ, rồi cách treo băng rôn khẩu hiệu đến thái độ, lối cư xử của giảng viên, nhân viên và học viên trong nhà trường đến phong cách quản lý… Văn hóa nhà trường tạo ra động lực, niềm say mê làm việc trong nhà trường, đây là một trong những yếu tố quan trọng để tạo ra chất lượng dạy học: giảng viên sẽ cảm thấy hứng thú hơn, làm việc say mê hơn, nỗ lực cố gắng hơn để làm tốt công việc; kích thích sự sáng tạo nhằm mang lại hiệu quả công việc. Nhờ đó mà chất lượng dạy học sẽ được nâng cao.
Văn hóa trường Đảng giúp đội ngũ giảng viên thấy rõ mục tiêu, ý nghĩa và bản chất tốt đẹp của công việc mình làm, thấy rõ được dạy học là phải hướng vào học viên, lấy học viên làm trung tâm. Văn hóa tích cực còn tạo ra động lực làm việc thông qua việc tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp, tạo nên tình thương yêu chân thành giữa các thành viên và đảm bảo cho sự hợp tác vì mục tiêu chung. Trong một môi trường văn hóa nhà trường tích cực, giảng viên cảm thấy thoải mái,dễ dàng thảo luận về những vấn đề hay khó khăn mà họ đang gặp phải. Họ sẵn sàng chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm chuyên môn, tích cực trao đổi phương pháp và kỹ năng giảng dạy, họ biết quan tâm đến công việc của nhau, biết cùng hợp tác với lãnh đạo nhà trường để thực hiện mục tiêu đã đề ra.
2.4. Một số định hướng xây dựng văn hóa trường Đảng nhằm phát triển phẩm chất, năng lực nghề nghiệp cho giảng viên
Một là, quán triệt sâu rộng các chủ trương lãnh đạo của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về xây dựng văn hoá công sở, văn hoá Đảng, thực hiện tốt Quyết định số 5029/QĐ-HVCTQG, ngày 26/10/2017 của Giám đốc Học viện về văn hóa ứng xử của các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Hai là, nghiên cứu ban hành, hoàn thiện và tổ chức thực hiện các quy định về văn hóa trường Đảng vào thực tiễn. Theo Quy chế và Quy định về ứng xử văn hóa của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, trên cơ sở chức năng nhiệm vụ, đặc điểm của Trường Chính trị và Trung tâm chính trị cần tập trung xây dựng nội quy, quy tắc ứng xử văn hóa và tổ chức thực hiện tốt, tạo thành nếp văn hóa trường Đảng, hình thành được môi trường văn hóa lành mạnh, thân thiện. Ban hành nội quy, quy tắc ứng xử cho từng đối tượng cần cụ thể, rõ ràng, đầy đủ, phù hợp, đáp ứng yêu cầu của Luật Cán bộ công chức, Luật viên chức; đảm bảo theo đúng quy chế, quy định của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và phù hợp với đặc thù của cơ quan.
Ba là, tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến các nội dung của văn hóa công vụ, văn hoá trường Đảng nhằm nâng cao nhận thức, tạo chuyển biến mạnh mẽ cho cán bộ, giảng viên, học viên về tinh thần, thái độ làm việc, các chuẩn mực giao tiếp, ứng xử, đạo đức, lối sống. Chú trọng giáo dục đạo đức, lối sống, rèn luyện thái độ, hành vi ứng xử của cán bộ, giảng viên, học viên theo chuẩn mực quy định.
Bốn là, đề cao vai trò, trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu trong xây dựng, tổ chức thực hiện văn hóa công sở, văn hoá trường Đảng. Kết quả thực hiện văn hóa công sở, văn hoá trường Đảng phụ thuộc nhiều vào sự nhận thức, năng lực tổ chức, điều hành của người đứng đầu. Người đứng đầu phải thật sự là tấm gương mẫu mực về văn hóa và đạo đức công vụ, giữ vững chuẩn mực trong đạo đức lối sống, giao tiếp, ứng xử,... coi trọng các giá trị văn hóa truyền thống trường Đảng, giá trị văn hoá dân tộc, tiếp thu có chọn lọc những tinh hoa văn hóa của nhân loại.
Năm là, cần thường xuyên thanh tra, kiểm tra việc thực hiện văn hoá công vụ, văn hoá Đảng theo kế hoạch hoặc đột xuất việc chấp hành kỷ luật, kỷ cương hành chính để phát hiện, chấn chỉnh, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm cũng như tuyên dương những tập thể, cá nhân có thành tích điển hình để nhân rộng, khen thưởng, động viên kịp thời.
3. Kết luận
Xây dựng văn hoá trường Đảng thực chất là tạo dựng một môi trường văn hoá ngày càng giàu tính Đảng, phát huy giá trị văn hóa Đảng trong mọi hoạt động của các chủ thể nhà trường và làm lan toả các giá trị đó trong hệ thống chính trị và toàn xã hội. Quá trình đó tiếp tục khẳng định sứ mệnh, uy tín, bản sắc văn hóa riêng của Trường Đảng trong sự nghiệp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và nghiên cứu lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin; khơi dậy niềm tin, khát vọng cống hiến, tài năng, trí tuệ và phẩm chất của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên và sức mạnh đoàn kết của nhân dân - yếu tố quan trọng quyết định sự thành bại của sự nghiệp cách mạng cũng như sự thành công của công cuộc đổi mới đất nước với mục tiêu: Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.
Tài liệu tham khảo
1. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Quy định số 396-QĐ/TW ngày 06/01/2026 của Ban Bí thư về trường chính trị chuẩn, Hà Nội.
2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội lần thứ XIV, Nxb Chính trị Sự thật, Hà Nội;
3. Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (2021): Giáo trình Cao cấp lý luận chính trị: Văn hóa và phát triển, Nxb Lý luận chính trị, Hà Nội.
4. Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (2021), Quyết định số 5029-QĐ/HVCTQG ngày 26/10/2017 của Giám đốc Học viện về văn hóa ứng xử của các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Hà Nội.